Voordat wij een bepaalde vorm van valse profetie bespreken (namelijk het profeteren uit het hart) willen wij eerst stilstaan bij het parallellisme tussen de gaven van de menselijke geest en de gaven van Góds Geest. Wanneer wij de opsomming van de geestelijke gaven uit 1 Corinthe 12 volgen, merken wij het volgende op:
Er is een natuurlijke gave van wijsheid en kennis die nodig is om de omgang tussen mensen onderling te regelen en die gebruikt wordt in het maatschappelijke en gemeentelijk leven. De wijsheid van Salomo was niet bovennatuurlijk, maar maakte gebruik van de geestelijke gesteldheid van de natuurlijke mens. Zijn rechtspraak tussen de twee vrouwen om het kind was gebaseerd op de natuurlijke gesteldheid van een moeder, wier liefde voor een kind zo groot was, dat zij het liever aan een ander toegewezen zag dan gedood. Ook onder niet-christelijke leiders heeft men alle eeuwen door wijze mannen gehad. Gelukkig zijn er ook vandaag nog ‘heidenen die van nature doen wat de wet gebiedt’ (Rom.2:14,15). Het grote en afvallige ‘christendom’ van vandaag is echter een ramp voor de wereld.
De wijsheid en kennis die Gods Geest geeft, ligt echter op een hoger plan. Zoals Gods gedachten hoger zijn dan onze gedachten en gebaseerd zijn op en rekening houden met de onzienlijke wereld, zo is ook de kennis en wijsheid die Gods Geest als gave geeft, hoger dan de wijsheid en kennis van deze wereld. Zij houden niet alleen rekening met wat van deze aarde is, maar ontlenen hun diepte en volheid aan de realiteit van de geestelijke wereld. Het verlossingsplan van God door de kruisdood en het bloed van Jezus en de schuldvergeving, is alleen te verstaan door kennis en wijsheid die van boven is. Voor de natuurlijke mens zijn zij dwaas en bespottelijk. Ook de strijd in de hemelse gewesten met zijn binden en ontbinden, van de machten van de duisternis, van handoplegging en zalving met Gods Geest, is alleen te verstaan door kennis die God geeft door het gelóóf.
Geestelijke gaven
Geestelijke gaven worden aan de gemeente gegeven om de strijd in de hemelse gewesten te kunnen voeren en inzicht te krijgen voor ons leven in de hemelse gewesten. Wij hebben daarom kennis nodig van God en zijn plan, van Jezus en zijn werk, van goede engelen en satans demonen. Wij moeten de wetten van de Geest kennen en de wijsheid hebben deze toe te passen bij het verlossen en bevrijden van gebondenen, zieken en zondaars. Ook is er een gave van geloof van Gods Geest die bergen verzet en het onmogelijke, mogelijk maakt. Er is genezing langs natuurlijke weg waarvan de medicus gebruik maakt en er is genezing, die rechtstreeks het gevolg is van de bevrijdende en genezende kracht van Gods Geest. Er zijn geestelijke krachten in de natuurlijke mens waardoor hij gezag kan uitoefenen, maar er zijn ook krachten van Gods Geest, waardoor wonderen en tekens gebeuren.
De storm op het meer
Wanneer Jezus de storm bestraft, zegt men: ‘Wie is Hij toch, dat Hij ook aan de winden en aan het water bevelen geeft en zij Hem gehoorzaam zijn?’ Er is een onderscheiding van geesten die bijvoorbeeld iedere zakenman nodig heeft om niet bedrogen te worden. Maar er is ook een onderscheiding van geesten als gave van God, die ons duidelijk maakt met welk soort geesten wij in de onzienlijke wereld te doen hebben. Wat een onderscheiding van geesten bezat onze Heer, toen Hij tegen zijn vriend Petrus zei: ‘Ga achter Mij, satan.’ Er is een gave van de menselijke geest waardoor het mogelijk is om allerlei talen te leren spreken. Ook zijn er mensen die als tolk dienst doen om het gesprokene weer terug te brengen in voor ieder verstaanbare klanken. Wie het bovenstaande gelezen heeft, zal ook begrijpen dat er een profeteren is vanuit de menselijke geest en een profeteren vanuit de goddelijke Geest.
Het profeteren uit het hart
Op het natuurlijke vlak kan over de geest van de mens een toestand komen, die hem in het diepst van zijn wezen aangrijpt. Hij hoort of ziet dingen, die in normale toestand niet voorkomen. Er wordt iets in hem opgewekt dat hij nu kan weergeven, maar anders niet kent. Dit ondergaat de kunstenaar wanneer hij dicht of schildert. Dat overkomt de onderzoeker uit het laboratorium, die op het punt staat een nieuwe ontdekking te doen. In deze extatische toestand kan de sportheld zijn topprestatie leveren. Hierbij kan sprake zijn van invloed en leiding van satans demonen óf van Gods Geest. Maar steeds domineert de menselijke geest.
- Bij de gave van de echte profetie – waaronder ook gezichten, openbaringen en visioenen gerekend kunnen worden – wordt echter de menselijke geest door geloofsovergave uitgeschakeld. Zo zijn er dromen vanuit de ‘menselijke geest’, maar ook dromen vanuit de goddelijke Geest die een vervulling zijn van de belofte uit Joël 2:28.
Het zou echter dwaas zijn koortsvisioenen of fantasieën te verwarren met gezichten en openbaringen die de Heer geeft. Er is een extase van de menselijke geest. De vurige en enthousiaste toespraak van de talentvolle evangelist geeft daarom geen garantie dat God de auteur is. Er is ook een extase waarbij de menselijke geest uitgeschakeld is en die alleen veroorzaakt wordt door Gods Geest, die het zielenleven van de mens volkomen beheerst. Het verstand, het gevoel, het gehoor, het gezicht staan dan volledig in dienst van God. Dit is de extase waaruit de ware profetie geboren wordt. Deze extase is een overstroming van Gods Geest.
Nu leert de Bijbel ons dat er mensen zijn, die eigenschappen en werkingen van hun geest verwarren met die van Gods Geest:
- ‘Zij spreken het gezicht van hun eigen hart, niet uit de mond van de Heer.’
- ‘Zij hebben niet in de raad van de Heer gestaan, noch zijn woorden gehoord of vernomen.’
- ‘Ik heb tot hen niet gesproken, toch hebben zij geprofeteerd’ (Jeremia 23:16,18.21).
Wanneer mensen op deze manier profeteren, brengen zij verwarring. Wanneer hun profetieën de sector van het persoonlijke leven bestrijken, dreigt groot gevaar. Dan komen er voorspellingen over een huwelijk tussen een man en vrouw in de gemeente, of over iemands roeping of verandering van levensomstandigheden. Wanneer zulke openbaringen verwarring stichten of onzeker maken, zijn ze nooit uit God.
In Handelingen 13 roepen enkele profeten door Gods Geest Paulus en Silas op om naar het zendingsveld te gaan. Deze aanwijzing was de bevestiging van wat al jaren tevoren aan Paulus zelf geopenbaard was. In Handelingen 21 lezen wij dat in Tyrus een samenkomst is. Er komen profetieën door, dat er voor de geliefde apostel Paulus te Jeruzalem groot gevaar dreigt. De groep wordt overmeesterd door verdriet en ogenblikkelijk wordt deze godsspraak gekoppeld aan de gedachte, dat Gods Geest dit als een waarschuwing voor Paulus bedoelt om hem te weerhouden. Maar de apostel laat zich niet in de war brengen. Hij weet dat Gods Geest hem naar Jeruzalem leidt. Voor hem is deze profetie alleen een bevestiging dat hij ook in Jeruzalem zal moeten lijden voor de naam van Jezus.
De ware profetie brengt degene voor wie ze bestemd is nooit in verwarring, maar sluit gewoonlijk aan bij wat Gods Geest al eerder aan zo’n persoon duidelijk heeft gemaakt. De zonde is niet dat men bepaalde vermoedens uitspreekt of na gebed bepaalde adviezen heeft, maar dat men de werking van de menselijke geest laat doorgaan voor die van Gods Geest door te zeggen: ‘Zo spreekt de Heer!’ Op deze manier worden de betreffende personen in een dwangpositie gebracht, omdat de profetie bij hen geen respons heeft en zij toch de Geest niet ongehoorzaam willen zijn.
Vrome geesten
Profeteren uit het hart betekent dat de wil van de mens zijn geest richt en activeert. Deze profetie komt dus voort uit de wil van de mensen en de Bijbel zegt, dat de ware profetie nooit uit de wil van de mens is voortgekomen. Wanneer men haar toch op deze manier opwekt en zogenaamd ‘uitstapt in het geloof’, onderwaardeert of devalueert men deze gave en maakt men haar belachelijk. Men kan zich zo misleiden, dat men tenslotte iedere opwelling voor de woorden van God houdt. Men wordt dan in eigen ogen ‘de onaantastbare gezalfde van de Heer.’ Men duldt ook geen beoordeling van het geprofeteerde meer. In plaats dat men God ‘heeft’, is men God geworden. Deze valse profeten missen de geest van de nederigheid en bezitten een meerderwaardigheidsgevoel ten opzichte van hun medegelovigen.
Valse profetieën
Ook is het zeer gevaarlijk om bepaalde leerstellingen en eindtijdvisies door profetieën of gezichten te ondersteunen. Waar men menselijke inzichten en uitleggingen uit het Woord van God niet goed acceptabel maken kan, gebruikt men soms de profetie uit het hart om de tegenstander tot zwijgen te brengen.